خرید میکروفنهای بیشتر همیشه به معنی صدای بهتر نیست. ممکن است روی یک میز هشتنفره، چهار میکروفن صدای تمام افراد را بهخوبی دریافت کنند؛ اما روی میز دیگری با همان ظرفیت، به شش یا حتی هشت میکروفن نیاز باشد. شکل میز، فاصله صندلیها، نوع میکروفن، زاویه دریافت صدا و شیوه برگزاری جلسه همگی در تعیین تعداد میکروفون نقش دارند.
در جلسات رسمی که هر شرکتکننده باید دکمه صحبت، امکان رأیگیری یا کنترل مستقل داشته باشد، معمولاً برای هر نفر یک یونیت در نظر گرفته میشود. در جلسات معمولی، ممکن است یک میکروفن بین دو نفر مشترک باشد. در اتاقهای کوچک نیز گاهی یک میکروفن بصورت ناحیهای نصب می شود و میتواند صدای چند نفر را دریافت کند.
بنابراین پیش از آنکه تعداد صندلیها را بشماریم، باید مشخص کنیم هر میکروفون قرار است صدای چه کسانی را، از چه فاصلهای و با چه هدفی دریافت کند.
به چند میکروفون کنفرانس نیاز داریم؟
برای محاسبه اولیه میتوان میکروفنهای سالن کنفرانس را در سه گروه قرار داد:
یونیت اختصاصی برای هر شرکتکننده
در این حالت تعداد میکروفنها تقریباً برابر تعداد افراد است. برای مثال، یک جلسه رسمی با ۱۰ شرکتکننده و یک رئیس جلسه معمولاً به ۱۰ یونیت شرکتکننده و یک یونیت ریاست نیاز دارد.
این روش برای جلسات هیئتمدیره، شوراها، دادگاهها، مجامع رسمی و فضاهایی مناسب است که در آنها کنترل نوبت صحبت، رأیگیری، ترجمه همزمان یا ثبت هویت گوینده اهمیت دارد.
یک میکروفون مشترک برای هر دو نفر
استفاده از یک میکروفن اختصاصی برای هر سخنران حالت ایدهال است؛ اما در بسیاری از کاربردها یک میکروفن برای دو نفر نیز کافی خواهد بود، به شرط آنکه زاویه دریافت میکروفن به اندازه کافی باز باشد و میکروفن در موقعیتی میانی و مناسب نسبت به هر دو نفر قرار بگیرد.
بر این اساس ما به یک فرمول اولیه می رسیم:
تعداد میکروفن مشترک = تعداد شرکتکنندگان ÷ ۲
اگر تعداد افراد فرد باشد، نتیجه رو به بالا گرد میشود. برای مثال، برای هفت نفر حداقل چهار میکروفون مشترک در نظر گرفته میشود. با اینحال این عدد فقط زمانی معتبر است که واقعاً بتوان هر دو نفر را در محدودة دریافت یک میکروفن قرار داد.
میکروفن ناحیهای یا آرایهای
در این سیستمها تعداد میکروفن مستقیماً از تعداد افراد به دست نمیآید. ملاک اصلی، مساحت و شکل محدوده دریافت، ارتفاع سقف، آکوستیک اتاق، نوع پردازش صدا و محل نشستن افراد است.
ممکن است یک میکروفن ناحیهای برای میز گرد کوچک کافی باشد، اما همان میکروفن برای یک میز مستطیلی بلند ناکافی باشد زیرا صدای افراد مستقر در صندلیهای دو انتهای میز را بهخوبی پوشش ندهد. در این حالت باید بهجای شمارش افراد، نقشه پوشش صوتی بررسی شود.
جدول عوامل تعیینکننده تعداد میکروفن کنفرانس
| شرایط جلسه | رویکرد پیشنهادی |
| جلسه رسمی هیئتمدیره | یک یونیت برای هر شرکتکننده |
| جلسه با رأیگیری یا کنترل نوبت صحبت | یک یونیت برای هر شرکتکننده |
| جلسه کاری معمولی ۴ تا ۸ نفره | یک میکروفن برای هر دو نفر یا میکروفون ناحیهای |
| اتاق کوچک ویدئوکنفرانس | میکروفن ناحیهای یا آرایهای براساس محدوده پوشش |
| سالن بزرگ با افراد زیاد | چند محدوده دریافت یا میکروفن اختصاصی براساس طراحی پوشش |
جلسه رسمی با نوبت صحبت مشخص
در جلسه رسمی بهتر است هر فرد یونیت اختصاصی داشته باشد. هر شرکتکننده میتواند میکروفن خود را فعال کند و سیستم مرکزی نیز تعداد میکروفونهای روشن را مدیریت میکند. یونیت رئیس جلسه معمولاً قابلیت اولویتدادن به صدای رئیس یا غیرفعالکردن میکروفن سایر افراد را دارد.
در این سناریو تعداد میکروفن از روی تعداد صندلیهای فعال محاسبه میشود، نه صرفاً ابعاد میز.
جلسه کاری معمولی
اگر رأیگیری، ترجمه یا کنترل مستقل هر صندلی لازم نیست، یک میکروفن میتواند بین دو نفر قرار بگیرد. این راهکار فضای کمتری روی میز اشغال میکند و تعداد کابلها و ورودیهای موردنیاز را کاهش میدهد.
بااینحال هر دو نفر باید تقریباً فاصله مشابهی از میکروفن داشته باشند. اگر یکی از افراد مجبور باشد به سمت میکروفون خم شود یا سر خود را بچرخاند، اشتراک میکروفن انتخاب مناسبی نیست.
جلسه آنلاین یا ویدئوکنفرانس
در اتاقهای کوچک ممکن است هدف فقط ارسال صدای افراد به سامانه ویدئوکنفرانس باشد. در این فضاها گاهی یک میکروفن ناحیهای رومیزی یا یک دستگاه دارای چند کپسول میتواند همه صندلیها را پوشش دهد.
اما با بزرگترشدن میز، یک میکروفن مرکزی ممکن است صدای افراد نزدیک را بلند و صدای افراد دور را ضعیف دریافت کند. در اتاقهای بزرگتر باید چند محدوده دریافت ایجاد شود و تمام صندلیها داخل یکی از این محدودهها قرار بگیرند. این چیدمان باید طوری صورت کیرد که پوشش میکروفن تمام محلهای نشستن را در بر بگیرد و انتخاب تعداد و محل میکروفنها به نوع اتاق و تجهیزات وابسته است.

میکروفن میز مستطیلی کجا قرار بگیرد
روی میزهای مستطیلی، تفاوت فاصله میان صندلیهای میانی و صندلیهای دو سر میز بیشتر است. به همین دلیل یک میکروفن در وسط میز معمولاً برای یک جلسه چندنفره کافی نیست.
میز مستطیلی چهار نفره
اگر دو نفر در هر طرف میز مینشینند، دو میکروفن مشترک میتوانند کافی باشند. هر میکروفن میان دو فرد مجاور در یک سمت میز قرار میگیرد.
در صورت استفاده از میکروفن Boundary با الگوی دریافت مناسب، ممکن است میکروفنها روی خط مرکزی میز قرار بگیرند و هرکدام یک محدوده مشخص را پوشش دهند. الگوی دریافت دقیق باید از مشخصات همان مدل بررسی شود؛ برای مثال، بعضی میکروفنهای Boundary جهتدار زاویه پذیرش حدود ۱۲۰ درجه دارند، اما این عدد را نمیتوان به تمام میکروفنهای رومیزی تعمیم داد.
میز مستطیلی شش نفره
اگر سه نفر در هر سمت میز قرار دارند، استفاده از سه میکروفن فقط زمانی منطقی است که هر میکروفن بتواند دو فرد روبهروی هم را با کیفیت مشابه پوشش دهد. این موضوع بیشتر به الگوی دریافت میکروفنهای ناحیهای یا Boundary وابسته است.
برای میکروفنهای گردنغازی جهتدار، راهکار مطمئنتر استفاده از دو میکروفن در هر طرف میز است. در این حالت چهار میکروفن، سه نفر هر سمت را با همپوشانی مناسب پوشش میدهند.
میز مستطیلی هشت نفره
اگر سه نفر در دو ضلع بلند و یک نفر در هر انتهای میز قرار داشته باشند، صندلیهای ابتدا و انتها نباید به میکروفنهای میانی وابسته باشند.
یک چیدمان معمول برای میکروفنهای مشترک میتواند شامل این موارد باشد:
- دو میکروفن در امتداد ضلع اول
- دو میکروفن در امتداد ضلع دوم
- یک میکروفن برای هر صندلی انتهایی
در این حالت شش میکروفن استفاده میشود. با میکروفنهای Boundary دارای پوشش وسیع یا آرایهای ممکن است تعداد کمتری کافی باشد، اما این کاهش باید با آزمایش صندلیها تأیید شود.
میکروفن میز گرد کجا قرار بگیرد؟
میز گرد یکی از سادهترین فرمها برای دریافت صداست، زیرا فاصله افراد از مرکز میز معمولاً نزدیک به هم است. البته این مزیت بیشتر در میزهای کوچک دیده میشود.
میز گرد چهار تا شش نفره
برای جلسه آنلاین در یک اتاق کوچک و با آکوستیک مناسب، یک میکروفن ناحیهای همهجهته در مرکز میز ممکن است کافی باشد.
این راهکار زمانی مناسبتر است که:
- صندلیها فاصله تقریباً یکسانی از مرکز داشته باشند.
- سیستم برای تقویت زیاد صدای داخل همان اتاق استفاده نشود.
- روی میز مانیتور، لپتاپ یا وسایل بلندی وجود نداشته باشد که مسیر صدا را مسدود کند.
- اتاق بازتاب صوتی شدید نداشته باشد.
برای جلسه رسمی، همچنان استفاده از یک یونیت برای هر نفر انتخاب دقیقتری است. در حالت میکروفن مشترک نیز میتوان دو یا سه میکروفن را روی محیط داخلی میز قرار داد، بهطوریکه هرکدام صدای دو فرد مجاور را دریافت کنند.
میز گرد بزرگتر
هرچه قطر میز افزایش پیدا کند، فاصله افراد از میکروفن مرکزی بیشتر میشود. در این حالت افزایش Gain برای دریافت صدای افراد دور میتواند صدای اتاق، حرکت صندلیها و ورقزدن کاغذ را هم بیشتر وارد سیستم کند.
برای میزهای گرد بزرگ بهتر است چند میکروفن در اطراف میز توزیع شوند. هر میکروفن باید به افراد تحت پوشش خود نزدیک باشد، نه اینکه همه میکروفنها در مرکز و دور از گویندگان قرار بگیرند.

برای میز بیضی یا میز هیئتمدیره چند میکروفن لازم است؟
میزهای بیضی بیشتر شبیه به میز مستطیلی بلند هستند. انحنای میز ممکن است زاویه افراد نسبت به میکروفن را بهتر کند، اما همچنان صندلیهای دو سر میز با مرکز فاصله زیادی دارند.
برای جلسات رسمی هیئتمدیره، یک یونیت برای هر صندلی بهترین انتخاب است. این روش علاوه بر دریافت نزدیکتر صدا، امکان کنترل مستقل میکروفنها را فراهم میکند.
در جلسه عادی میتوان یک میکروفن را میان دو فرد مجاور قرار داد. بااینحال صندلی رئیس جلسه بهتر است میکروفن جداگانه داشته باشد؛ زیرا صدای رئیس معمولاً باید همیشه واضح دریافت شود و امکاناتی مانند Priority نیز به یونیت مستقل نیاز دارد.
در ارزیابی اتاق، ابتدا محلهایی مشخص شوند که بیشتر مورد استفاده قرار میگیرند یا افراد مهم جلسه در آنها مینشینند. سپس پوشش صوتی این موقعیتها در اولویت قرار گیرد.
میکروفن میز U شکل کجا قرار بگیرد؟
در میز U شکل، افراد معمولاً روی اضلاع بیرونی مینشینند و فضای داخلی U خالی باقی میماند. بنابراین میکروفنهای رومیزی باید روی سطح میز و در مقابل شرکتکنندگان قرار بگیرند. برای سیستم اشتراکی، هر میکروفن میان دو فرد مجاور قرار میگیرد و کپسول یا محدوده دریافت آن به سمت همان دو نفر تنظیم میشود.
بخش بسته میز U شکل
رئیس جلسه معمولاً در مرکز بخش بسته مینشیند. این صندلی بهتر است یونیت ریاست مستقل داشته باشد. اگر دو نفر دیگر نیز در دو طرف رئیس قرار دارند، آنها میتوانند میکروفنهای جداگانه یا یک میکروفن مشترک داشته باشند.
اضلاع کناری
در هر ضلع میتوان به ازای هر دو صندلی یک میکروفن در نظر گرفت. اگر فاصله صندلیها زیاد، زاویه نشستن نامتقارن یا اتاق بسیار بازتابنده باشد، استفاده از یک میکروفن برای هر نفر نتیجه مطمئنتری خواهد داشت.
انتهای باز میز
صندلیهای نزدیک انتهای باز U نباید خارج از محدوده دریافت باقی بمانند. این قسمت یکی از نقاطی است که هنگام شمارش ساده میکروفنها فراموش میشود. پس از چیدن تجهیزات باید صدای افراد نشسته در هر دو انتهای U جداگانه آزمایش شود.
برای میزهای ردیفی یا کلاس آموزشی چه کنیم؟
در سالن آموزشی یا جلسهای که صندلیها رو به سخنران قرار دارند، الزاماً نباید برای همه افراد میکروفن ثابت در نظر گرفت.
اگر ارتباط بیشتر یکطرفه است، میتوان از این ترکیب استفاده کرد
- یک میکروفن یقهای، هدمیک یا تریبونی برای سخنران
- یک یا دو میکروفن دستی برای پرسش شرکتکنندگان
- یک میکروفن ثابت در محل مشخص پرسش و پاسخ
برای کلاسها و فضاهای آموزشی باید میکروفن سخنران متناسب با میزان حرکت او انتخاب شود و برای پرسش مخاطبان از میکروفن دستی، محل ثابت پرسش یا سیستم میکروفن رومیزی استفاده شود. اگر جلسه تعاملی است، میتوان برای هر میز یا هر دو شرکتکننده یک میکروفن در نظر گرفت.
آیا یک میکروفن میتواند صدای چهار نفر را بگیرد؟
از نظر فنی بله، اما در هر شرایطی اینامکانوجود ندارد.
یک میکروفن همهجهته یا آرایهای ممکن است در اتاق کوچک، صدای چهار نفر نزدیک به هم را دریافت کند. این راهکار برای تماس آنلاین، ضبط جلسه یا اتاقهای Huddle کاربرد دارد.
اما یک میکروفن گردنغازی معمولی برای دریافت متمرکز صدای یک نفر یا حداکثر دو فرد مجاور مناسبتر است. استفاده از آن برای چهار نفر معمولاً باعث میشود بعضی کاربران خارج از محور میکروفن قرار بگیرند یا فاصله آنها بیش از حد شود.
هرچه میکروفن از گوینده دورتر باشد، سهم صدای مستقیم کمتر و سهم بازتابهای اتاق بیشتر میشود. به همین دلیل نزدیکبودن کپسول به گوینده معمولاً وضوح گفتار را افزایش میدهد.
میکروفن مشترک دقیقاً کجا قرار بگیرد؟
وقتی یک میکروفن بین دو نفر مشترک است، نباید صرفاً آن را در نقطه هندسی وسط میز گذاشت. موقعیت درست، نقطهای است که هر دو گوینده:
- فاصله تقریباً یکسانی از میکروفن داشته باشند.
- داخل زاویه دریافت کپسول قرار بگیرند.
- بدون خمشدن یا چرخش زیاد بتوانند صحبت کنند.
- مانعی مانند لپتاپ یا مانیتور میان دهان و کپسول نداشته باشند.
برای میکروفن گردنغازی، کپسول باید به سمت فضای میان صورت دو نفر تنظیم شود. اگر زاویه دریافت کپسول باریک است، اشتراک آن میان دو نفر ممکن است نتیجه مناسبی نداشته باشد.
میکروفن گردنغازی بهتر است یا Boundary؟
انتخاب میان این دو مدل روی تعداد و محل میکروفنها اثر میگذارد.
میکروفن گردنغازی
کپسول میکروفن گردنغازی به دهان نزدیکتر میشود و جهت آن را میتوان به سمت گوینده تنظیم کرد. این ویژگی باعث میشود صدای مستقیم بیشتری دریافت شود.
این مدل برای موارد زیر مناسب است:
- یونیت اختصاصی هر فرد
- جلسه رسمی
- میزهای U شکل
- میزهای بلند
- محیطهایی که کنترل صدای هر صندلی مهم است
میکروفن گردنغازی کمتر از میکروفن تخت زیر کاغذ و وسایل روی میز پنهان میشود. Shure نیز این ویژگی را یکی از دلایل مناسببودن آن برای اتاق جلسه میداند.
میکروفن Boundary
میکروفن Boundary روی سطح میز قرار میگیرد و فضای بصری کمتری اشغال میکند. بسته به الگوی قطبی، یک مدل میتواند صدای یک نفر، دو نفر یا محدودهای وسیعتر را دریافت کند.
این میکروفن برای میزهای کوچک، اتاقهای ویدئوکنفرانس و فضاهایی مناسب است که ظاهر ساده میز اهمیت دارد. با اینحال کاغذ، لپتاپ و وسایل روی میز میتوانند نزدیک آن قرار بگیرند و روی دریافت صدا اثر بگذارند.
آیا تمام میکروفنها باید همزمان روشن باشند؟
تعداد میکروفنهای موجود با تعداد میکروفنهای روشن یکسان نیست. ممکن است روی میز ۲۰ یونیت وجود داشته باشد، اما سیستم تنها اجازه دهد دو یا سه میکروفن همزمان فعال باشند.
روشنماندن تعداد زیادی میکروفن، صدای محیط و بازتابهای اتاق را افزایش میدهد. هر بار که تعداد میکروفنهای باز دو برابر شود، Gain قابلاستفاده پیش از فیدبک حدود ۳ دسیبل کاهش پیدا میکند. به همین دلیل سیستمهای کنفرانس و میکسرهای خودکار، میکروفنهای بلااستفاده را خاموش یا تضعیف میکنند.
برای جلسات رسمی میتوان تعداد سخنرانان همزمان را از طریق دستگاه مرکزی محدود کرد. در جلسات آزاد نیز استفاده از Automixer کمک میکند تنها میکروفنهایی که صدای فعال دارند وارد ترکیب نهایی شوند.
پنج اشتباه رایج در انتخاب تعداد میکروفن
یک میکروفن در مرکز هر میز
مرکز میز همیشه بهترین نقطه نیست. روی میز بلند، افراد دو انتها فاصله زیادی با مرکز دارند و صدای آنها ضعیفتر دریافت میشود.
یک میکروفن برای هر چهار نفر
این راهکار فقط با میکروفن ناحیهای مناسب، فاصله کم و آکوستیک کنترلشده قابلقبول است. میکروفن گردنغازی معمولی نباید برای چهار صندلی در نظر گرفته شود.
شمارش صندلیها بدون توجه به فرم میز
هشت صندلی روی میز گرد، مستطیلی یا U شکل به چیدمان یکسانی نیاز ندارند. زاویه نشستن و فاصله افراد با یکدیگر تعیین میکند که آیا اشتراک میکروفن ممکن است یا خیر.
قراردادن میکروفن پشت لپتاپ
نمایشگر لپتاپ، مانیتور رومیزی و پوشه میتوانند مسیر مستقیم صدا را مسدود کنند. میکروفن باید فضای بازی به سمت گوینده داشته باشد.
بررسینکردن تمام صندلیها
پس از انتخاب تعداد اولیه، باید روی هر صندلی نشست و با شدت صدای معمولی صحبت کرد. همه نقاط پرکاربرد اتاق باید آزمایش شوند تا ناحیهای با پوشش ضعیف باقی نماند.
چکلیست نهایی تعیین تعداد و محل میکروفنها
پیش از قطعیکردن تعداد میکروفن، این موارد را بررسی کنید:
- چند نفر واقعاً در جلسه صحبت میکنند؟
- آیا هر فرد به کنترل مستقل نیاز دارد؟
- آیا رئیس جلسه باید یونیت اختصاصی داشته باشد؟
- میکروفن برای تقویت صدای داخل سالن استفاده میشود یا فقط ویدئوکنفرانس؟
- نوع میکروفن گردنغازی یا Boundary است؟
- هر میکروفن قرار است صدای یک نفر یا دو نفر را بگیرد؟
- افراد تحت پوشش یک میکروفن داخل زاویه دریافت آن قرار دارند؟
- فاصله تمام افراد از میکروفن قابلقبول است؟
- صندلیهای ابتدا و انتهای میز پوشش دارند؟
- لپتاپ و نمایشگر مسیر صدا را مسدود نمیکنند؟
- محل رئیس جلسه و سخنرانان اصلی پوشش مطمئن دارد؟
- تمام میکروفنها قرار نیست همزمان روشن باشند؟
- صدای تکتک صندلیها آزمایش شده است؟
جمعبندی
تعداد میکروفن موردنیاز هر میز کنفرانس فقط از روی تعداد صندلیها مشخص نمیشود. نوع جلسه و نوع میکروفن دو عامل اصلی تصمیمگیری هستند.
در جلسه رسمی، استفاده از یک یونیت برای هر شرکتکننده مطمئنترین راه است. در جلسه معمولی، یک میکروفن میتواند بین دو فرد مجاور مشترک باشد؛ به شرط آنکه هر دو نفر فاصله و زاویه مناسبی نسبت به کپسول داشته باشند. برای میکروفنهای آرایهای و ناحیهای نیز باید بهجای تعداد افراد، محدوده پوشش واقعی بررسی شود.
فرم میز مرحله بعدی تصمیمگیری است. میز گرد کوچک ممکن است با یک میکروفن ناحیهای پوشش داده شود، اما میز مستطیلی بلند، میز هیئتمدیره و میز U شکل معمولاً به چند میکروفن توزیعشده نیاز دارند. در پایان نیز هیچ محاسبهای جای آزمایش واقعی تمام صندلیها را نمیگیرد.
برای آشنایی با مدلها و قابلیتهای مختلف میتوانید بخش میکروفن کنفرانس را بررسی کنید. همچنین برای شناخت سایر اجزای سیستم، مطالعه راهنمای خرید تجهیزات صوتی سالن کنفرانس و برای بررسی مشکلات صدای مزاحم، مقاله حذف نویز میکروفن کنفرانس مفید خواهد بود.
سؤالات متداول
- برای میز کنفرانس هشتنفره چند میکروفن لازم است؟
در جلسه رسمی معمولاً هشت یونیت اختصاصی نیاز است. در سیستم اشتراکی، بسته به شکل نشستن افراد و الگوی دریافت میکروفن، حدود چهار تا شش میکروفن میتواند کافی باشد.
- آیا یک میکروفن برای دو نفر مناسب است؟
بله، به شرط آنکه میکروفن میان دو فرد مجاور قرار بگیرد، زاویه دریافت آن هر دو نفر را پوشش دهد و فاصله آنها از میکروفن تقریباً یکسان باشد.
- برای میز گرد یک میکروفن کافی است؟
برای میز گرد کوچک، اتاق دارای آکوستیک مناسب و جلسه آنلاین، یک میکروفن ناحیهای همهجهته ممکن است کافی باشد. در جلسات رسمی یا میزهای بزرگتر بهتر است چند میکروفن یا یونیت اختصاصی استفاده شود.
- میکروفن رئیس جلسه کجا قرار میگیرد؟
یونیت ریاست معمولاً در مقابل صندلی رئیس و در مرکز بخش اصلی میز قرار میگیرد. دکمه Priority باید در دسترس باشد و لپتاپ یا نمایشگر نباید جلوی کپسول را بگیرد.
- آیا تعداد بیشتر میکروفن کیفیت صدا را بهتر میکند؟
نه لزوماً. تعداد بیشتر فقط زمانی مفید است که نقاط بدون پوشش را برطرف کند. روشنبودن همزمان تعداد زیادی میکروفن میتواند صدای محیط، بازتاب و احتمال فیدبک را افزایش دهد.